به مناسبت روز اسناد ملی مصاحبه ای با حسین عباس نژاد مدیر سازمان اسناد و کتابخانه ملی استان گیلان انجام دادیم که در ادامه مشاهده می کنید:
ضمن معرفی کامل کمی برایمان درباره سازمان اسناد و کتابخانه ملی و سابقه آن در استان گیلان توضیح می فرمایید؟
حسین عباس نژاد کارسیدانی هستم متولد ۱۳۶۱ رشت. کارشناسی خودم را در رشته حقوق گرفته و پس از آن در رشته روابط بین الملل موفق به اخذ کارشناسی ارشد شدم.
از ۱۳۸۵ وارد منطقه آزاد شدم و تاریخ ۹۱/۰۴/۲۱ در سازمان اسناد و کتابخانه ملی استان گیلان مشغول به خدمت شدم.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی همانطور که از نامش مشخص است از دو بخش تشکیل شده است اسنادی و کتابخانه ای در زمینه اسنادی ارزشیابی اسناد، تاریخ شفاهی و به طور کلی حافظه ملی استان گیلان و در قسمت کتابخانه ای به اموراتی چون برنامه ریزی، راه اندازی و تدوین استراتژی برای کتابخانه ها می پردازد. به طور کلی حفظ حافظه ملی گیلان و انتقال آن به نسل آینده یا به عبارت دیگر این سازمان پل ارتباطی است مابین گذشته ، حال و آینده و ما معتقدیم در همه زمینه های اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی این سازمان دارای نقش اساسی است.
این سازمان از چه زمانی در گیلان تاسیس شده است؟
همانطور که اشاره کردم این سازمان از تاریخ ۹۱/۰۴/۲۱ در استان گیلان آغاز به کار کرد.
یعنی اولین مدیر این سازمان شما بودید؟
بله این افتخاریست برای بنده که از بدو تاسیس تاکنون در این سازمان مشغول به خدمت هستم. از قدیم گفته اند ساختن سخت تر از خراب کردن است. خداوند را شاکرم که با کمک همکارانم توانستیم این وظیفه سنگین که جز آرزو های دیرینه مردم فرهنگ دوست گیلان زمین مبنی بر راه اندازی سازمان اسناد ملی در گیلان را محقق نماییم و در آینده کارهای بسیار بزرگ و زیر بنایی جهت اغنای فرهنگ گیلان زمین در دستور کار خود داریم. با توجه به رویکرد جدید سازمان و حضور فرهیخته ارزشمند جناب دکتر سید رضا صالحی امیری افق روشن در پیش رو می باشد که می توان به افتتاح اندیشگاه، تقویت تاریخ شفاهی، افتتاح تالار مطالعه و پیگیری جهت دریافت اسناد مادری استان از تهران به گیلان اشاره نمود که این امر نیز مورد استقبال پژوهشگران، محققین و اساتید دانشگاه قرار گرفته است.
در مصاحبه های اخیرتان به افتتاح تالار مطالعات اشاره نموده اید درباره این تالار کمی توضیح دهید.
از بدو شروع دنبال یک فعالیت ماندگار برای استان گیلان و شمال کشور بودیم. در تمام دنیا مسافران ومهمان ها علاوه بر نقاط دیدنی آن منطقه علاقه خاصی به مکان های مطالعاتی دارند. استان گیلان هم که از دیر باز در عرصه های مختلف به خصوص جریان شناسی فرهنگی تاثیرگذار بوده است که بعنوان نمونه می توانم به تاسیس کتابخانه ملی رشت در سال ۱۳۰۶ اشاره کنم که نشان دهنده همت فرهنگی و روح پژوهشی این دیار می باشد. ضمن اینکه بسیاری از پژوهشگران، دانشجویان و محققان دنبال منابع مناسب برای پژوهش هستند و برای رفع احتیاجات پژوهشی دچار مشکل بوده و گاهی ناچارند برای پیدا کردن منابع به کتابخانه های بزرگ کشور مراجعه کنند. تالار مطالعاتی نه تنها مشکلات گیلانی ها را برای بررسی و دستیابی به منابع حل خواهد کرد بلکه می تواند به عنوان یک مرجع برای پژوهشگران استان های همجوار مطرح شود. با افتتاح این پروژه استان گیلان به حافظه ملی استان و همچنین کتابخانه های ملی، مجلس، کتابخانه ملی کشورهای و … متصل می شود و میلیون ها کتاب اسکن شده در حافظه ملی ایران ذخیره و نگهداری خواهد شد و پژوهشگران می توانند بدون سرگردانی به این اسناد و کتاب ها دسترسی یابند.
در استان گیلان حدود ۶۰۰۰ دانشجوی کارشناسی ارشد داریم و با در نظر گفتن دانشجویان استان های مجاور می توان گفت که با افتتاح این تالار مکان مناسبی برای تحقیق و پژوهش این افراد ایجاد می گردد.
اینطور که می فرمایید این تالار انقلابی در راستای مطالعه و تحقیق در استان خواهد بود. این پروژه اکنون در چه مرحله ای قرار دارد و چه زمانی افتتاح می گردد؟
مقدمات کار انجام شده است. با توجه به هزینه های بالای افتتاح این تالار در حال برنامه ریزی برای راه اندازی مشارکتی با شهرداری رشت هستیم. که خوشبختانه مورد استقبال اعضای شورای شهر رشت و کمیسیون فرهنگی این شورا قرار گرفت که همینجا از همکاری یکایک اعضای شورا و همچنین مدیرعامل سازمان فرهنگی ورزشی شهرداری رشت تشکر ویژه می نمایم.
امیدوارم در آینده ای نزدیک با حضور ریاست عالی سازمان اسناد و کتابخانه ملی این تالار مطالعاتی را افتتاح و به تمام مردم گیلان و کشور هدیه کنیم.
چگونه از اسناد با ارزش نگهداری می کنید؟
اسناد با عمر بالای ۴۰ سال جز اسناد با ارزش حساب می شود. از بدو تاسیس ۳۰۰۰ برگ از اوضاع و احوالات فرهنگی از دوره ناصری تا پهلوی اول و دوم در حافظه ملی گیلان ثبت شده است. بزرگترین مجموعه سند داران در گیلان هستند. ۲۶ مورد مجموعه دار سند شناسایی کردیم که هر یک بالغ بر ۱۵۰۰۰ سند دارند. درخواستی که از از این افراد دارم اینست که ما اعتماد کرده و این اسناد با ارزش را در اختیار سازمان قرار دهند تا بتوانیم آنها را در حافظه ملی گیلان ثبت کنیم و پس از ضد عفونی به آنها برگردانیم و در صورت تمایل هم می توانند آن را به سازمان سپرده تا از آنها در مخازن استاندارد نگهداری کند.
این افراد توجه داشته باشند که این اسناد فقط متعلق به خودشان نیست و به تمام مردم تعلق دارد.
آیا تدابیری برای عدم آسیب اسنادی که در دست مجموعه داران است اندیشیده اید؟
ما مکان های نگهداری اینگونه اسناد را تا حدی شناسایی کرده ایم و با مسئولین ادارات مختلف، کلانتری ها و فرمانداری ها رایزنی هایی انجام داده ایم تا از به وجود آمدن حوادث در این مکان ها پیشگری کنیم و با پیشگیری قبل از درمان از احتمال ایجاد مشکلات احتمالی بکاهیم.
اهمیت این سندها در چیست؟
سند در همه اوضاع و احوالات سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی حرف برای گفتن دارد. با استفاده از اسناد می توان برای آینده تصمیم روشنی گرفت. یک برگ سند می تواند گره کور تاریخ چندین هزار ساله را باز کند. در تمام کشورهای پیشرفته و در حال توسعه به سند توجه ویژه ای دارند زیرا این اسناد پل ارتباطی است میان گذشته،حال و آینده. اگر مدیر یک دستگاه دولتی بداند که در گذشته چه اتفاقاتی افتاده، چه مشکلاتی وجود داشته و راهکارهای رفع این مشکلات چه بوده است در بسیاری از موارد در هزینه های مالی و زمانی صرفه جویی شده و با مراجعه به سند می تواند تصمیم قاطعی برای آینده بگیرد
آیا استان گیلان مخزنی برای نگهداری اسناد تاریخی و ملی دارد؟
متاسفانه استان گیلان با این قدمت و تمدن مخزن مجهز و استاندارد برای نگهداری اسناد ندارد.
چندی پیش جمعی از پژوهشگران و محققین سرشناس گیلان با نوشتن طوماری خطاب به دکتر محمد باقر نوبخت رییس سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، تقاضای ایجاد و احداث مخزن مجهز و استاندارد نگهداری اسناد تاریخی و ملی گیلان زمین را نمودند.
این طومار به امضاء بزرگانی چون استاد منوچهر ستوده،دکتر محمد علی فائق،استاد فریدون نوزاد، هوشنگ عباسی و محمدتقی پوراحمد جکتاجی و… رسید و بوسیله بنده حقیر به دکتر صدر مشاور و مدیرکل حوزه ریاست سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور تقدیم گردید که با توجه به پیگیری های ریاست عالی سازمان اسناد و کتابخانه ملی در حال پیگیری است که امیدواریم با توجه به دغدغه ها و دلسوزی شخص جناب دکتر نوبخت که به حق از افتخارات این سرزمین می باشد این مهم نیز محقق و اجرایی گردد.
نگاه سیاسی شما نسبت به مسائل روز چگونه است؟
ببینید در گفتمان فرهنگی داشتن نگاه ایدئولوژیک و سیاسی خیانت به فرهنگ است. از روز اول شروع به کارم در این سازمان با نگاه سیاسی به مقوله فرهنگ نگاه نکردم و اعتقاد دارم در زمینه فرهنگ به خصوص در سازمان اسناد ملی که متولی حافظه ملی گیلان است از همه ظرفیت ها و نگاه های گوناگون جهت حفظ و نگهداری این حافظه ملی باید استفاده نمود. روز اول که توفیق خدمتگزاری صادر شد سعی نمودم از تمامی ظرفیت ها استفاده نمایم. نمونه بارز این امر اتاق مشاورین سازمان و حضور چهره های گوناگون فرهنگی با نگاه های متفاوت سیاسی است که الحمدالله این نوع نگاه باعث رشد و شکوفایی این سازمان در سطح استان شده است.
یعنی وابستگی سیاسی به هیچ حزب و جناحی ندارید؟
بنده معتقدم در سیستم فرهنگی باید از نگاه سیاسی اجتناب نمود و البته نه در حد شعار. در گذشته شاهد بودیم که به واسطه نگاه سیاسی به مولفه های فرهنگی چقدر از اساتید دانشگاه و نخبگان فرهنگی این استان و کشور خانه نشین شده و از امور فرهنگی فاصله گرفته اند.
باید بگویم نگاه سیاسی هر شخصی قابل احترام است اما در این سازمان سعی نمودیم از این موارد پرهیز نمائیم.
در پایان اگر صحبتی دارید بفرمائید: ضمن تشکر از زحمات شما امیدوارم بتوانیم برنامه های تعیین شده را با موفقیت به پایان برسانیم.
.
